• Silence
  • Get Out
  • Allied
  • Thank You for Your Service
  • Marie Curie
John Williams

 

John Williams jest uznawany, za jednego z najwybitniejszych kompozytorów muzyki filmowej. Nie znać jego nazwiska, to jak nie mieć pojęcia o jakimś ważnym filmie. Urodził się w nocy z 8 na 9 lutego 1932 w Nowym Jorku, ale dorastał w Los Angeles. Tam też studiował muzykę na University of California. Po studiach zajął się jazzem. Jego pierwszym zetknięciem z filmem była praca w Columbia Pictures. Został zatrudniony jako pianista. Później przejęty przez 20th Century Fox zaczął pisać własne utwory. Pierwszym filmem, do którego skomponował ścieżkę dźwiękową był "Daddy-O",  ale sukces pojawił się dopiero w bardzo popularnym, amerykańskim serialu "Lost In Space". Na pewno przełomem był dramat "Dolina Lalek", za który otrzymał pierwszą nominację do Oscara. Potem pojawiały się kolejne filmy i kolejne nominacje. Jednak w tych obrazach nie można było usłyszeć tego co dziś nazywamy stylem Williamsa. Często pojawiały się tam standardy jazzowe, a nawet popularne. Akademia jednak w końcu się ugięła i przyznała mu pierwszego Oscara za musical "Skrzypek Na Dachu". Z niego pochodzi słynna już piosenka "Gdybym Był Bogaty".

Williams jednak ciągle się rozwijał. Jego kolejne partytury nabierały coraz więcej zwolenników w Hollywood. Kolejnym przełomem była jego druga statuetka Amerykańskiej Akademii Filmowej za "Szczęki". Mimo ogromnej prostoty, bo "Theme From Jaws" opiera się tylko na 2 nutach, genialnie oddaje napięcie i grozę. Razem z tematem głównym "Rydwanów Ognia" jest najczęściej parodiowany we wszelkiej maści filmach i serialach komediowych. Zacieśniała się też jego współpraca z Steven'em Spielberg'iem. Był to początek najsłynniejszej pary reżyser-kompozytor w historii kina.

Kompozytor ten uchodzi też za innowatora muzyki filmowej. Williams usiłował bowiem przywrócić do łask orkiestrę symfoniczną, za co początkowo był nawet wyśmiewany. Taki rodzaj pisania był wówczas kojarzony z niemodnymi wówczas latami 40. Jednak kolejne nominacje i co najważniejsze popularność jego płyt, mówiły same za siebie. Williams w pewnym sensie wyprzedził swoją epokę. Dowodem na to może być uznana za ścieżkę wszech czasów (!) "Nowa Nadzieja". Wpadające w ucho tematy i potężne fanfary przeszły nawet do popkultury. Od czasu tego soundtracku możemy mówić już o w pełni ukształtowanym stylu Williamsa. Jego partytury odznaczały się lekkością i świetnym wykorzystaniem kilkunastu-sekundowych motywów. Dał temu przykłady chociażby w "Supermanie", kolejnych częściach "Gwiezdnych Wojen" i "Poszukiwaczach Zaginionej Arki".

Później przyszedł też czas na kolejnego Oscara za "E.T.". Jednym z najlepszych okresów kariery Williamsa jako twórcy muzyki filmowej był rok 1993. Wtedy to skomponował świetną muzykę do "Parku Jurajskiego" i wychwalaną przez krytyków ścieżkę dźwiękową do "Listy Schindlera". Ta ostatnia zupełnie odrzucała przytłaczający patos. W jego miejsce pojawia się smutek i liryka. Uważana za jeden z najdojrzalszych soundtracków kompozytora dała mu piątego Oscara. Później pojawiły się też wyśmienite "Amistad" i "Szeregowiec Ryan". Jednak najbardziej wyczekiwane dzieło przyszło dopiero w roku 1999. Kolejna część "Gwiezdnych Wojen" a z nią już kultowe "Duel Of The Fates" zmieniły klimat sagi.

W ostatnich latach Williams zaczął korzystać z instrumentów elektronicznych. Jego muzyka nie jest już taka "przygodowa". Zyskuje sobie tym zarówno zwolenników jak i przeciwników. Jego ostatnim sukcesem jest ścieżka dźwiękowa do "Wyznań Gejszy" przez wielu uważaną za murowanego kandydata do Oscara. Jak dobrze jednak wiemy to nie do Williamsa powędrowała statuetka za rok 2005.

John Williams aktywnie uczestniczył w życiu kulturalnym i historycznym. Często komponował na potrzeby świąt narodowych. Można by tutaj wymienić:  "A Hymn To New England", "Liberty Fanfare" czy "Celebration Fanfare". Oddzielnym kawałkiem jego twórczości są tematy olimpijskie. Napisane do chociażby letnich igrzysk w Los Angeles (1984) i Seulu (1988). Każda olimpiada ma własny temat, jednak większość amerykanów właśnie te kompozycje kojarzy z najważniejszą dla sportowców imprezą. Natomiast Williamsowski temat do zimowych igrzysk w Salt Lake City mogliśmy zapamiętać przede wszystkim dzięki dwóm medalom Adama Małysza. 

Najlepsze kompozycje Williamsa to przede wszystkim fanfary i marsze. Nie raz jednak pokazał, że i w innym stylu muzyki może sobie poradzić. To prawda, że można go kochać lub nienawidzić. Nigdy mu jednak nie można zarzucić fuszerki. Nawet nie zbliżył się do sztuczności i łatwizny jaką oferuje "Media Venture". Napisał muzykę do prawie 100 filmów. Jego styl jest bardzo dobrze znany, więc bez problemu można rozpoznać jego dzieła. Wszystkim dobrze znana jest jego współpraca ze Steven'em Spielberg'iem. Williams nie napisał ścieżki dźwiękowej tylko do jednego jego filmu fabularnego, a mianowicie "Koloru Purpury". Sam zawsze skromny nie zauważa sukcesu kultowej ścieżki dźwiękowej z "Gwiezdnych Wojen". Mówi nawet, że bez filmu jego muzyka przeszła by bez echa. Ma na swoim koncie 45 nominacji do Oscara przez co wyrównał rekord innego kompozytora Alfred'a Newman'a. Więcej nominacji miał tylko Walt Disney. Oprócz tego dostał pięć najbardziej pożądanych statuetek świata filmu, dwadzieścia Grammy i cztery Złote Globy. Przez 13 lat był dyrygentem Boston Pops Orchestra. Został 17 razy odznaczony tytułem Doctor Honoris Causa.

Autor: Bartosz Kuśmierz


FILMOGRAFIA

TYTUŁ FILMU

ROK

Indiana Jones i Królestwo Kryształowej Czaszki

2008

Munich

2005

Memories of a Geisha

War Of The Worlds

Star Wars Epizode III: Revenge Of The Siths

 Harry Potter and the Prisoner of Azkaban

2004

 The Terminal

 Catch Me If You Can

2002

 Harry Potter and the Chamber of Secrets

 Minority Report

 Star Wars: Episode II - Attack of the Clones

 A.I.: Artificial Intelligence

2001

 Harry Potter and the Sorcerer's Stone

 The Patriot

2000

 Angela's Ashes

1999

 Star Wars: Episode I - The Phantom Menace

 The Unfinished Journey

 Saving Private Ryan

1998

 Stepmom

 Amistad

1997

 Rosewood

 Seven Years In Tibet

 The Lost World: Jurassic Park

 Sleepers

1996

 Nixon

1995

 Sabrina

 Jurassic Park

1993

 Schindler's List

 Far And Away

1992

 Home Alone 2 : Lost In New York

 Hook

1991

 J.F.K.

 Home Alone

1990

 Presumed Innocent

 Stanley And Iris

 Always

1989

 Born On The Fourth Of July

 Indiana Jones And The Last Crusade

 The Accidental Tourist

1988

 Empire Of The Sun

1987

 The Witches Of Eastwick

 Spacecamp

1986

 "Amazing Stories"

1985

 Indiana Jones And The Temple Of Doom

1984

 Supergirl

 The River

 The Return Of The Jedi

1983

 E.T. - The Extra-Terrestrial

1982

 Monsignor

 Yes, Giorgio

 Heartbeeps

1981

 Raiders Of The Lost Ark

 The Empire Strikes Back

1980

 1941

1979

 Dracula

 Jaws 2

1978

 Superman

 The Fury

 The Star Wars Holiday Special

 Close Encounters Of The Third Kind

1977

 Star Wars

 Black Sunday

1976

 Family Plot

 Midway

 The Missouri Breaks

 Jaws

1975

 The Eiger Sanction

 "The Cowboys"

1974

 California Split

 Cinderella Liberty

 Conrack

 Earthquake

 The Sugarland Express

 The Towering Inferno

 The Long Goodbye

1973

 The Man Who Loved Cat Dancing

 The Paper Chase

 Tom Sawyer

 Images

1972

 Pete N'Tillie

 The Cowboys

 The Poseidon Adventure

 The Screaming Woman

 "Masterpíece Theatre"

1971

 Fiddler On The Roof

 Jane Eyre

 "NBC Nightly News"

1970

 The Story Of A Woman

 Daddy's Gone A-Hunting

1967

 Goodbye, Mr. Chips

 The Reivers

 "Land of the Giants"

1968

 Heidi

 Sergeant Ryker (The Case Against Paul Ryker)

 A Guide For The Married Man

1967

 Code Name: Heraclitus

 Fitzwilly

 Valley Of The Dolls

 "The Kraft Summer Music Hall"

1966

 "The Tammy Grimes Show"

 "The Time Tunnel"

 How To Steal A Million

 Not With My Wife, You Don't!

 Penelope

 The Painsman

 The Rare Breed

 "Lost in Space"

1965

 John Goldfarb, Please Come Home

 The Ghostbreakers

 The Katherine Reed Story

 "Gilligan's Island"

1964

 Gilligan's Island: Marooned

 Nightmare in Chicago

 None But The Brave

 The Killers

 "Bob Hope Presents the Chrysler Theatre"

1963

 "Kraft Suspense Theatre"

 Diamond Head

 Gidget Goes To Rome

 "Empire"

1962

 "The Virginian"

 "The Wide Country"

 Bachelor Flat

 Flashing Spikes

 "Alcoa Premiere"

1961

 The Secret Ways

 "Checkmate"

1960

 Because They're Young

 I Passed For White

 Daddy-O

1959

 "Bachelor Father"

1957

 "M Squad"

 "Tales of Wells Fargo"

 "Wagon Train"

 "Playhouse 90"

1956

 "General Electric Theater"

1953

"Today"